Jordanië

Amman, Rabbath Ammon, Ptolemy Philadelphus, Philadelphia | Jerash, Petra, Gilead Hills, Ramtha, Syrie, Ulrich Seetzen, Triumphal Arch, Hippodroom, Tempel van Zeus, Tempel van Artimis | Bedoeïenen, Omayyad, TE Lawrence, Qasr Azraq, Qasr Amra, Qasr al-Kharaneh | Desert Highway, Kings Highway, Mt Nebo, Madaba, Dode Zee | Wadi al-Mujib, Kerak, Arnon, Moabieten, Amorieten, Kruisvaarders | Petra, Nabateeërs, Wadi Araba, Khazheh | Wadi Rum, Aqaba |

** Click images to enlarge **

Jerash We bezochten Jordanië in Februari 96 dat is zeer vroeg in het seizoen. De gemiddelde maximum temperaturen in Amman zijn in Januari zijn 12.6 C en 32.5 in augustus. Ten zuiden van het plateau is het een stuk warmer en droger met temperaturen van 20 C in Januari en 38 C in augustus. Amman verdient zeker geen prijs als de meest interessante stad van de wereld. Van een afstand gezien krijg je de indruk dat het niets meer is dan een onafzienbare hoeveelheid betonnen gebouwen. Maar als je door de stad loopt is de situatie gelukkig niet zo akelig. Er zijn een aantal gebieden die aardig beplant zijn, maar je hebt absoluut geen idee dat je rondloopt in een zeer oude oosterse stad. De binnenstad heeft wel wat sfeer, vooral de vlooienmarkt, eet stalletjes en rond de goud soeks is het gezellig druk met jongenlui en lokale bevolking. En er zijn net genoeg overblijfselen te vinden uit de Romeinse tijd, special het grote theater. Tijdens opgravingen in en rond Amman zijn vondsten gedaan van rond 3500 BC. De Bijbel verwijst diverse keren naar Amman en verhaalt dat rond 1200 BC Rabbath Ammon de hoofdstad was van de Ammonieten. Tijdens de regering van David werd Joab aan het hoofd van het Israëlisch leger uitgezonden om Rabbath Ammon te bestormen. David was niet zo'n erg welwillend heerser. Voordat Rabbath werd ingenomen zond hij Uria de Hettiet naar Joab 'om in het heetst van de strijd geplaatst te worden' waar hij zeker zou sneuvelen. Alleen maar omdat hij Uria's vrouw Batsheba wilde hebben nadat hij een kindje bij haar gemaakt had. Na de inname van de stad heeft hij al de inwoners laten vermoorden. Het leven in de stad ging door en het werd een belangrijke leverancier van wapens voor David's eindeloze oorlogen. Zijn opvolger Salomo heeft later in Jeruzalem nog een altaar gebouwd voor de Ammonitische god Moloch. Onder het bewind van Ptolemy Philadelphus, van 283- 246 BC, werd de stad herbouwd en kreeg de naam Philadelphia. Rond 30 BC werd Philadelphia overgenomen door Herodus en kwam zo onder de invloed van Rome. Later is Philadelphia nog de residentie geweest van de eerste Byzantijnse bisschoppen, waarna het nog enige tijd onder Perzisch bewind is geweest tot de invasie van de moslims. Pas in begin 1920 onder het bewind van Emir Abdullah werd de stad het centrum van Transjordanië.

Temple of Artimis Jerash, op 51 km noord van Amman, is op één na de belangrijkste toeristische attractie van Jordanië, op de eerste plaats staat Petra. Jerash, een uitzonderlijk goed bewaarde stad, ligt op de Gilead heuvels rechts van de weg naar Ramtha en Syrië en is een uitstekend voorbeeld van een midden oosten provinciale Romeinse stad. Er zijn vondsten die aangeven dat de stad reeds bewoond was gedurende de Neolithische tijd, maar de echte groei is pas tot stand gekomen in 332 BC gedurende het bewind van Alexander de Grote. De belangrijkste ruines van Jerash liggen ten westen van de huidige stad en zijn ontdekt in 1806 door een Duits reiziger Ulrich Seetzen. In 1925 is men begonnen met de restauratie en 3 jaar later werden de eerste opgravingen verricht. Doordat het grootste gedeelte van de stad onder het zand begraven lag zijn de meeste gebouwen in uitstekende conditie gebleven. Ondanks dat de stad niet aan een handelsroute lag schat men dat er toch zeker 15,000 inwoners waren die profiteerden van bijzonder goede landbouwgronden rondom. Er zijn twee theaters, een prachtig ovaal plein, diverse tempels, kerken, badhuizen en nog veel meer opgegraven. Zodra je binnenkomt is het eerste wat je ziet de Triumphal Arch naast de triomf boog het Hippodroom, de Tempel van Zeus en de cardo of Zuilen straat. De straat is nog steeds geplaveid met de originele stenen met eronder de originele drainage. De uitgesleten sporen van de duizenden wagens zijn nog duidelijk zichtbaar. Het gebouw wat het meest tot de verbeelding spreekt is de tempel van Artimis de patroon van deze stad. Om het gehele complex rond te lopen en alles op te nemen heb je minstens een halve dag nodig, en realiseer je dat maar 10% van de stad is opgegraven de rest ligt nog steeds onder het zand.

Qasr Azraq ruin's Ten oosten van Amman strekt zich een zwarte steenachtige woestijn uit tot aan Irak en Saudia Arabia. Het is alleen onderbroken door een olie pijplijn en de highway naar Irak, verder wordt het geheel overgelaten aan de Bedoeïenen. Op sommige plaatsen veranderd de highway plotseling in een perfecte landingsbaan voor vliegtuigen. Er zijn geen steden van betekenis of iets wat interessant is uitgezonderd de woestijn kastelen. Een lange rij van wat in de volksmond bekend is geworden als kastelen liggen midden in de woestijn ten oosten van Amman. De meeste zijn gebouwd of overgenomen en aangepast door de van oorsprong uit Damascus komende Omayyaden heersers uit de late 7e en begin 8e eeuw. Er zijn verschillende theorieën over waarvoor deze kastelen gebruikt zijn. De eerste Arabische heersers waren in hart en ziel Bedoeïenen en hun liefde voor de woestijn bracht hun er toe plezier paleizen te bouwen of over te nemen midden in de woestijn, natuurlijk wel omringt door oases die er nu niet meer zijn. Qasr Azraq is gebouwd van zwarte basalt blokken en dateert uit het begin 13e eeuw. Origineel was het 2 verdiepingen hoog maar door een aardbeving in 1927 is het meeste ingestort. TE Lawrence gebruikte dit kasteel een tijdje als hoofdkwartier voor zijn veldtochten naar Aqaba. Qasr Amra is een mooi badhuis, van binnen beschilderd met interessante fresco's. Qasr al-Kharaneh Qasr al-Kharaneh, niemand weet met zekerheid te vertellen waar dit gebouw voor gediend heeft, een populair verhaal is dat het een van de eerste Islamitische khans of karavanserais was, voor rondreizende handelaren. Wanneer het is gebouwd is niet zeker maar een geschilderde inscriptie boven een deur op de boven etage vermeld 710 AD. Op het dak van dit zeer goed bewaard gebleven kasteel heb je een prachtig uitzicht over de desolate woestijn.



Moses memorial Er zijn drie routes vanuit Amman naar het zuiden: De Desert Highway, de Kings Highway en de Wadi Araba road via de Dode Zee. Het allerbeste is om de zeer oude pittoreske King's Highway te nemen, die is het meest interessant en loopt langs oude steden, kastelen en door spectaculair natuurgebied. Vele, vele eeuwen geleden heeft ook Mozes ook deze route gevolgd naar de Mount Nebo. Op de steilte van een spectaculair plateau ongeveer 10 km ten westen van Madaba ligt het Mt Nebo gebied wat geheel in het teken staat van de Mozes herdenking. Op een heldere dag kun je hier vandaan de Dode Zee en de spitsen van de kerken in Jeruzalem zien. Op de berg vind je diverse souvenir winkeltjes een klooster, kerken en een replica van de koperen slang destijds opgericht door Mozes. Het gemakzuchtige stadje Madaba is waarschijnlijk alleen bekend om zijn Byzantijnse mozaïeken, o.a. de bekende 6e eeuwse kaart van Palestina in de Grieks Orthodoxe St George's Kerk. Ondanks dat de kaart verre van compleet is, is het toch een vrij duidelijke kaart van Palestina en beneden Egypte. De Dode Zee is 75 km lang en van 6 tot 16 km breed en het water kan er niet uit. Zijn naam heeft het te danken aan het zeer hoge zout gehalte van 33% dat het leven van plant en dier onmogelijk maakt. In het uiterste zuiden van de zee wordt door een Jordaanse firma Potas gewonnen. Wat de reden ook moge zijn van al dat zout het is zeer zeker een buitengewone ervaring om erin te zwemmen. Het hoger soortelijk gewicht van het water zorgt ervoor dat je lichaam blijft drijven, dus verdrinken of zinken is onmogelijk. Zwemmen is ook onmogelijk, je ligt te hoog in het water om fatsoenlijke zwembewegingen te maken. Opdrogen na een onderdompeling in de Dode Zee bezorgt je een onplezierig jeukerig gevoel door de dunne laag zout en andere mineralen die op je huid blijft zitten. Ga dus nooit zwemmen als er geen douche en zeep beschikbaar is.

Kerak citadel De stad Kerak kun je bereiken via de Desert Highway, maar dan mis je wel het meest spectaculaire natuurgebied in Jordanië namelijk de canyon van Wadi al-Mujib, ongeveer 50 km noord van Kerak in de Kings Highway. De canyon is meer dan een km diep en de weg slingert hachelijk naar beneden aan de ene kant en weer omhoog aan de andere kant. Op de bodem van de canyon is alleen maar een burg over de wadi en een zielig verloren postkantoortje. Deze canyon is de Arnon zoals genoemd in de Bijbel en vormt een natuurlijke grens tussen de Moabieten in het zuiden en de Ammonieten in het noorden. Kings road De canyon is onderdeel van de Great Rift welke doorloopt tot ver in Afrika. Je moet boven absoluut even stoppen om te genieten van het grootse uitzicht en de rondvliegende buizerds. Het grootste gedeelte van Kerak ligt tussen de muren van de oude kruisvaarders stad en het oude fort (citadel) domineert het geheel. Kerak is een van de vele forten tussen Aqaba en Turkije die gebouwd zijn door de kruisvaarders. De citadel is gedeeltelijk gerestaureerd en is een warboel van kamers, zalen en gewelven. Voor de donkere gedeelten is een zaklantaarn wel handig, maar kijk uit waar je loopt want er zijn nogal wat ingestorte gedeelten.

Khasheh De indrukwekkende façades van grandioze gebouwen en tombes van Petra, uitgehouwen in de torenhoge rotswanden, is de nalatenschap uit de weelde van de oude hoofdstad van Nabateeërs. Heel veel is er geschreven over Petra. Nergens ter wereld heeft de natuur en de menselijke inventiviteit zo perfect samengewerkt als hier in Petra. Geen van al de woorden doet de plaats echt recht, je moet het zelf zien en er op zijn minst een hele dag rondlopen om de plaats echt aan te voelen. Veel van Petra's fascinerende schoonheid is ontstaan door de gekozen omgeving in de Wadi Araba. De steile en ruige zandstenen heuvels van een diepe canyon, uitstekend beschermd van alle kanten, met als enige toegang de siq, een smalle kronkelende kloof in de rotsen van 5 tot 200 meter diep. Je kunt de kleur van de zandsteen moeilijk rozerood noemen het is meer een diepe roest-rode kleur onderbroken door banden grijs, geel en alle andere kleuren daartussen. De ingang is de 1.5 km lange kleurrijke siq waar het pad niet breder is dan 5 meter en de wanden oprijzen op tot 200 meter. Op sommige plaatsen komen de wanden boven je hoofd zo dicht bij elkaar dat het licht bijna wordt afgesloten. Op het moment dat je denkt dat er geen eind komt aan de siq zie je plotseling een glimp van het allermooiste monument- de Khazheh (Schatkamer). Petra Zoals alle in de rotsen uitgehouwen monumenten in Petra zijn het de façades die de zaak maken, het interieur is slechts een vierkante kale hal. De Khazneh dateert van ongeveer 100 BC. Het Amfitheater met 8000 zitplaatsen is gebouwd door de Nabataeeërs, de tempel van de gevleugelde leeuwen, de Koninklijke tombes, Qasr al-Bint Firaun en het Klooster zijn maar een paar van de vele kleurrijke monumenten die het bekijken zeker waard zijn. Om dit bijzondere complex enigszins te beschermen is een limiet gesteld van 1500 bezoekers per dag.







Camels for rent Onderweg naar Aqaba maken we een stop bij Wadi Rum om de buiten gewoon mooie woestijn daar te bekijken, Wadi Rum is geen zand duinen woestijn maar is uniek door zijn bizarre rots formaties oprijzend vanuit de woestijnvloer. Dit is ook de reden dat deze locatie gebruikt is voor de woestijn opnamen in de film TE Lawrence of Arabia. Er zijn een aantal interessante dingen in de directe omgeving van het dorpje. Lawrence bron met zeer oude Nabateense inscripties en een veel mooiere bron op 50 meter van het cafetaria De grootste attractie van Wadi Rum is een bezoek aan de woestijn, de rustieke rotsen rijzen steil omhoog vanuit de 2 km wijde valley en zijn bedekt met glad gebleekt zandsteen. Het gehele plaatsje bestaat uit 20 bedoeïen families met hun zwarte geiten haren tenten een school en een winkel. Als je wordt uitgenodigd op de thee sla dit dan niet af, het is een hele ervaring thee te drinken rond een vuurtje in een bedoeïen tent. Aqaba In Aqaba kun je wat bijkomen van de reis voor je teruggaat naar Amman, een aanrader is om toch nog een tochtje met een glazen bodem boot te maken om de koraalbanken te bekijken. Terug naar Amman kun je de Desert Highway nemen die gaat veel sneller maar is minder interessant. De meeste toeroperators geven, aan het eind van de trip, een diner in een van de oude kastelen bij de luchthaven.





back to top

© HotDog Professional 5, 30-9-99 13:11:06, PdeB. All rights reserved